تبلیغات
جهان سبز : Green World
 
 
 
بنویسیم محیط زیست »« بخوانیم زندگی

EIA (ارزیابی اثرات محیط زیستی)

نویسنده : مجید | تاریخ : 01:25 ب.ظ - سه شنبه 9 آبان 1391


http://www.thegeminigeek.com/wp-content/uploads/2009/09/Environmental-Impact.jpg

EIA(ارزیابی اثرات محیط زیستی)

 
یا ارزیابی اثرات زیست محیطی، رویكردی است كه به بررسی اثرات و پیامدهای یك پروژه بر محیط‌ زیست، قبل از اجرای پروژه و در حین انجام آن، می‌پردازد.
یكی از روشهایی كه در پروژه های صنعتی و فعالیتهای معدنی جهت رعایت ضوابط مربوط به محیط زیست استفاده می شود، انجام مطالعات ارزیابی زیست محیطی است. بدون شك ارزیابی زیست محیطی معادن، علاوه بر حفظ محیط زیست، از نظر اقتصادی نیز توجیه پذیر می باشد.
فعالیت‌هایی نظیر احداث سد، كارخانه، شهرك صنعتی‌، معدن و هر نوع فعالیت توسعه‌ای، نیازمند ارزیابی از نوع (EIA) می‌باشند.



قوانین مربوط به ارزیابی اثرات محیط زیستی

فهرست بخشی ازقوانین و مقررات مربوط به ارزیابی اثرات عبارتند از:
- اصل پنجاهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
- قانون برنامه دوم و سوم توسعه کشور، مصوب سالهای 1373و 1379مجلس
- آیین نامه جلوگیری از آلودگی هوا ،مصوب سال 1374مجلس
- تصویب نامه هیات وزیران درمورد ضوابط و معیارهای استقرار صنایع ، مصوب سال 1378
- صورتجلسه شماره 138 شورایعالی حفاظت محیط زیست در مورد ارزیابی اثرات محیط زیستی، مصوب سال 1376
- ماده 105 قانون برنامه سوم توسعه ،مصوب سال 1379 و....
در حال حاضر مهمترین و معتبرترین قانون مرتبط با ارزیابی محیط زیستی که تا پایان سال 1383 به عنوان مستند قانونی مورد استفاده و بهره برداری می باشد ماده (105) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی ،اجتماعی و فرهنگی می باشد که متن کامل آن به قرار زیر است :
(( کلیه طرحها و پروژه های بزرگ تولیدی و خدماتی باید پیش از اجرا و در مرحله انجام مطالعات امکان سنجی و مکان یابی بر اساس ضوابط پیشنهادی شورایعالی حفاظت محیط زیست و مصوب هیات وزیران مورد ارزیابی محیط زیستی قرار گیرند. رعایت نتایج ارزیابی توسط مجریان طرحها و پروژه های مذکور الزامی است.نظارت بر حسن اجرای این ماده بر عهده سازمان برنامه و بودجه می باشد.))

فهرست پروژه‌های مشمول ارزیابی اثرات محیط زیستی

1- كارخانجات پتروشیمی درهر مقیاس
2- پالایشگاه‌ها در هر مقیاس
3- نیروگاه‌ها با ظرفیت تولیدی بیش از 100مگاوات
4- صنایع فولاد در دو بخش زیر:
الف- واحدهای تهیه‌كننده خوراك ذوب و ذوب با ظرفیت تولیدی بیش از 300 هزارتن در سال
ب- واحدهای نورد
5- سدها و سازهای دیگر آبی در سه بخش زیر:
الف- سدها با ارتفاع بیش از 15متر و یا دارای ساختارهای جنبی بیش از 40 هكتار و یا مساحت دریاچه بیش از 400 هكتار
تبصره 1: سدهای باطله (نگهدارنده مواد آلوده) در هر اندازه شامل ارزیابی محیط‌زیستی می‌باشند.
ب- دریاچه‌های انسان‌ساخت در مساحت بیش از400 هكتار
تبصره2: اندازه دریاچه‌های پرورش آبزیان در مقیاس كوچكتر از 400هكتار با هماهنگی وزرات جهادسازندگی و سازمان حفاظت محیط‌زیست تعیین می‌شود.
ج- طرح‌ها و پروژه‌های آبیاری و زهكشی در وسعت بیش از 5‌هزار هكتار
6- شهرك‌های صنعتی (با هر عنوان) در وسعت بیش از یكصد‌هكتار
7- فرودگاه‌ها با طول باند بیش از 2هزار متر
8- واحدهای كشت و صنعت در وسعت بیش از 5‌ هزار هكتار
9- كشتارگاه‌های بزرگ صنعتی
10- مراكز دفن زباله برای شهرهایی با جمعیت بیش از 200 هزار نفر و شهرهای جدید
11- مراكز بازیافت صنعتی زباله (كارخانه‌های كمپوست)
12- طرح‌های خطوط نفت و گاز
13 - طرح‌های سكوهای نفتی
14- طرح‌های ذخیره‌گاه‌های نفتی
15- طرح‌های بزرگ جنگلداری
16- طرح‌ها و پروژه‌های بزرگ راه‌ كشور
17 - طرح‌ها و پروژه‌های بزرگ راه‌‌آهن كشور
18- طرح ها و پروژه‌های گردشگری
19- كارگاه‌ها و مجتمع‌های صنعتی و خدمات مربوطه بیش از 5 هزار‌مترمربع
20- نمایشگاه‌های دایمی، صنعتی و خدماتی بیش از10 هزار‌مترمربع
21- انبارهای مواد شیمیایی و كالاهای خطرناك بیش از 5 هزار‌مترمربع
22- كارگاه‌های فعالیت‌های عمرانی و راه‌سازی بیش از 10 هزار‌متر‌مربع
23- ذخیره‌گاه‌های مواد سوختی بیش از 1میلیون‌لیتر
24- پایانه‌های بار و مسافر بیش از 2 هزار‌مترمربع
25- واحدهای پرورش طیور، دام و سایر حیوانات اهلی و وحشی بیش از 5 هكتار
26- واحدهای پرورش ماهی و سایر آبزیان بیش از 10هزار‌مترمربع
27- طرح‌های سازه‌های دریایی، بنادر صیادی، پایانه‌های نفت و گاز و عملیات لایروبی در هر مقیاس
28- طرح‌های تاسیسات آبی و بهداشتی
29- شبكه جمع‌آوری و واحدهای تصفیه و دفع فاضلاب در مقیاس شهری
30-تصفیه‌خانه بزرگ آب در مقیاس شهری (بیش از 5‌‌ هزار‌مترمربع در شبانه‌روز)
31- طرح‌های دفع و دفن پسماند در مقیاس شهری
32- مراكز نظامی و آموزشی بیش از 5 هزار مترمربع
33- شهرك‌های گردشگری بیش از 10هزار مترمربع
34-شهرك‌های سینمایی بیش از 5 هزار مترمربع
35- پارك‌ها و یا اردوگاه‌های تفریحی، آموزشی و پژوهشی و ورزشی بیش از 10هزار مترمربع
36- معدن مس حداقل ظرفیت استخراجی یك‌‌میلیون تن در سال
37- معدن سنگ آهن حداقل ظرفیت استخراجی 600 هزار تن
38- معدن سنگ طلا با هر ظرفیتی
39- سرب و روی حداقل ظرفیت استخراجی یكصد هزار تن در سال
40-معادن سایر فلزات حداقل ظرفیت استخراجی 100هزار تن
41- زغال‌سنگ حداقل ظرفیت استخراجی80 هزار تن در سال
42- نمك آبی در سطح بیش از 400 هكتار
43- كارخانجات سیمان
44- كارخانجات تولید قند و شكر
45- كارخانجات تولید گچ و آهك صنعتی
46- واحدهای تولید مواد اولیه بهداشتی، آرایشی و داروسازی
47- كارخانجات بزرگ تولید قطعات خودرو دارای هر سه واحد ذوب، ریخته‌گری و آبكاری
48- واحدهای تصفیه دوم روغن موتور
49- طرح‌های احداث و بهره‌برداری از میادین نفت و گاز جدید با بیش از 10 حلقه چاه و همچنین طرح‌های توسعه میادین نفت و گاز موجود در صورتی كه بعد از توسعه تعداد چاه‌ها به بیش از 10 حلقه برسد

اهداف ارزیابی محیط زیستی

مطالعات ارزیابی اثرات محیط زیستی دارای دو هدف بلند مدت وکوتاه مدت به شرح زیر می باشد :
الف : اهداف کوتاه مدت
- تعیین اقدامات اصلاحی مناسب و درج آن در برنامه پروژه
- پیش بینی پروژه پیامدهای محیط زیستی مهم و ماندگار
- تعیین ویژگی های پیامدهای محیط زیستی مهم و ماندگار پیش بینی نشده
- تعیین درآمد ها و هزینه های محیط زیستی پروژه
ب : اهداف بلند مدت
ارزیابی تمام پیامدهایی که پروژه پیشنهادی توسعه اعم از خصوصی یا دولتی در محیط زیست ایجاد می کند.

نیازها و ضرورتهای ارزیابی محیط زیستی

ارزیابی یکی ازروش‌های مقبول برای دستیابی به اهداف توسعه پایداراست ومی‌تواند به‌عنوان یک ابزار‌ برنامه ر‌یزی در دسترس برنامه ریزان، مدیران وتصمیم گیرندگان قرارگیرد تا براساس آن بتواننداثرات بالقوه محیط زیستی که درنتیجه اجرای پروژه های عمرانی وتوسعه پدیدارمی شوند را شناسایی نموده و گزینه های منطقی جهت رفع کاهش آنها انتخاب کنند.

مشکلات ارزیابی محیط زیستی

علی رغم مفید بودن اجرای ارزیابی محیط زیستی پروژه ها کهبدون اعمال آنها امکان تخریب محیط بیشتر می گردد ، به کارگیری ارزیابی مورد قبول نیز دارای نارسایی هایی است که عمده ترین آنها عبارتند از :
- ارزیابی‌محیط زیستی، دیدگاه‌های خود را بر روی آثارمنفی اجرای یک پروژه متمرکز می کند.لیکن طراحان نکات مثبت پروژه ها رامورد نظر قرارمی دهند.این نگرش‌ها نوعی عدم تفاهم تلقی می شود.
- برای ارزیابی محیط زیستی به اطلاعات جامع و نیز بکارگیری افراد متخصص و کار آموز ارزیابی محیط زیستی نیاز می باشد.چون با توجه به اینکه امکان انجام ارزیابی تا قبل از مراحل پایان طراحی و برنامه ریزی پروژه ها وجود ندارد، بنابراین هرگونه تغییر مبتنی از اعمال دیدگاه‌های‌ارزیابی منجر به بروز مشکلات و پرهزینه شدن پروژه می شود.


برچسب ها : ارزیابی اثرات محیط زیستی , فهرست پروژه‌های مشمول ارزیابی , قوانین مربوط به ارزیابی , اهداف ارزیابی محیط زیستی , جهان سبز ,
دسته بندی : مقاله علمی ,